10 YEARS GAY AFRICA

GAY AFRICA is jarig! Tien jaar... een decenium waarin het programma is uitgegroeid tot een internationaal podium voor films die in Afrika zelf niet of nauwelijks vertoond kunnen worden. Extra aandacht voor Oeganda waar dit jaar gay-activist David Kato op brute wijze werd vermoord. AITP draagt 10 YEARS GAY AFRICA aan hem op en daarmee aan alle mede-activisten die strijden voor gelijke rechten van LGBT's (lesbians, gays, bisexuals, transgenders).

Rudy Chotoe, GAY AFRICA programmeur van AITP, selecteerde voor het tienjarig jubileum een reeks adembenemende speelfilms en documentaires. Ook organiseerde hij een speciaal 10 YEARS GAY AFRICA DEBAT met prominente spekers uit de Nederlandse en internationale gay scene zoals de Zuid-Afrikaanse filmmaakster en 'visueel activiste' Zanele Muholi.

Voor de gelegenheid schreef Dennis Boutkan, voorzitter van COC Amsterdam, het artikel BLACK IN PINK / PINK IN BLACK: 10 JAAR GAY AFRICA (zie hieronder).

PROGRAMMA GAY AFRICA
Don 6 okt / 19:00 / Ketelhuis 2
OUT IN AFRICA Johnny Symons
OUGANDA AU NOM DE DIEU Dominique Mesmin
Don 6 okt / 19:15 / Ketelhuis 1
THE SISTERHOOD Roger Horn
DIFFICULT LOVE Zanele Muholi REGISSEUR AANWEZIG
Don 6 okt / 21:30 / Ketelhuis 2
A KIND OF LANGUAGE Phybia Ntombinkosi Dlamini
WAITED FOR Nerina Penzhorn REGISSEUR AANWEZIG
Don 6 okt / 21:30 / Ketelhuis 3
GUN HILL ROAD Rashaad Ernesto Green
Don 6 okt / 21:30 / Ketelhuis 3
SILENT STORIES Hanne Phlypo & Catherine Vuylsteke
ANGEL Sebastiano d'Ayala Valva
Don 6 okt / 23:00 / Ketelhuis Café
PINK CAKE PARTY
Zat 8 okt / 17:00 / Ketelhuis 3
THE SISTERHOOD Roger Horn
DIFFICULT LOVE Zanele Muholi REGISSEUR AANWEZIG
Zon 9 okt / 16:00 / MC Studio
DEBAT: VAN ZICHTBAARHEID NAAR KWETSBAARHEID
Met vertoning van de short BREAKING THE CHAINS Alyssa Eisenstein
Zon 9 okt / 21:15 / Ketelhuis 3
GUN HILL ROAD Rashaad Ernesto Green


BLACK IN PINK / PINK IN BLACK: 10 JAAR GAY AFRICA
Dennis Boutkan
voorzitter COC Amsterdam

Geboren uit een Antilliaanse vader en Nederlandse moeder én als homoseksuele man voel ik mij zeer verbonden met het Gay Africa programma van Africa In The Picture. Mijn persoonlijke achtergrond leert mij dat identiteit en afkomst er altijd toe doen. Soms ongewild, soms onbewust. Op straat, in relaties, in de vriendschap, op het werk en in het maatschappelijk debat. Zo vrij als wij hier in Nederland en in Amsterdam over homoseksualiteit kunnen praten, zo niét vanzelfsprekend is dit in Afrika.

Al sinds jaren 90 vergelijkt Robert Mugabe, president van Zimbabwe en in de top 4 van langst zittende Afrikaanse staatshoofden, homo’s met “honden” en “varkens”. In Afrikaanse landen is een dergelijke uitspraak niet uitzonderlijk. Geregeld vallen zware kwalificaties als ‘onnatuurlijk’, ‘westers’ en ‘pervers’ als het gaat over homoseksualiteit. Met deze onverbloemde haatretoriek gericht tegen seksuele minderheden worden Afrikaanse LGBT’s (lesbiennes, gays, biseksuelen en trangsgenders) vogelvrij verklaard. In 38 Afrikaanse landen is homoseksualiteit illegaal en kunnen homoseksuelen, zonder kans op een eerlijk proces, worden vervolgd.

De gevolgen van Afrikaanse leiders en media die haatretoriek verspreiden zijn tot in Nederland voelbaar. In januari stonden we in een ijskoud Amsterdam met een 75 tal mensen bij het homomonument stil bij de moord op de Oegandese LGBT activist David Kato. Veel aanwezigen waren geschokt en verdrietig. Geschokt vanwege de gewelddadige dood van Kato en het stelselmatige karakter van de onderdrukking van Afrikaanse LGBT's. In alle vrijheid die LGBT's in Amsterdam beleven, werd de herinnering aan homofoob geweld in Amsterdam plotseling ruw naar de achtergrond verdreven.

Uitspraken van Afrikaanse dictators als Mugabe zijn vreselijk. Als je al van een -cynisch- positief bijeffect kunt spreken, dan is het de internationale aandacht die dit soort uitspraken krijgt van mensenrechtenorganisaties en vechters voor rechten van seksuele minderheden. Het zet internationaal protest en solidariteit in beweging.

Ondanks de onmogelijke situatie om veiligheid van Afrikaanse LGBT's te garanderen zijn er ook positieve ontwikkelingen. Het alweer 10 jaar bestaande Gay Africa programma is de directe verbeelding van deze ontwikkeling. Het Gay Africa programma brengt niet alleen verhalen van onderdrukking, maar ook van liefde, verbinding en hoop. Het laat zien dat homoseksualiteit van alle tijden en alle culturen is en geen ‘westerse’ uitvinding. Met Gay Africa zien we een voor het grote publiek verborgen wereld, zowel van Afrikaanse films als uit de Afrikaanse diaspora. Door de sterke aanwezigheid van Gay Africa binnen een ‘regulier’ filmfestival komt straight filmpubliek in aanraking met HLBT vraagstukken. Een uniek voorbeeld van een gay-straight alliantie, waarvoor lof aan de festivalorganisatie. Net zoals wit publiek veel zwarte films zal bekijken, hoop ik dat ook veel straights naar Gay Africa gaan.

Als COC Amsterdam werken we hard aan het bespreekbaar en zichtbaar maken van homoseksualiteit in onder meer Surinaamse, Antilliaanse en Afrikaanse gemeenschappen. Dat is voor LGBT's uit die communities enorm belangrijk: allochtone LGBT's zijn immers een dubbele minderheid en lesbische vrouwen en transgenders zelfs een driedubbele minderheid. Het wegnemen van vooroordelen over homoseksualiteit is noodzaak.

Allochtone HLBT’s vormen samen met heteroseksuele allochtonen een belangrijk deel van het publiek van Gay Africa. De films leveren voor beide groepen zichtbaarheid en herkenning op. Gay Africa levert hiermee een bijdrage aan bewustwording en activisme. Ik hoop dat de strijd van Afrikaanse LGBT's daarmee ook onze strijd wordt. Internationale steun en druk helpt namelijk wel degelijk. Kijk naar het homostel Steven Monjeza en Tiwonge Chimbalanga uit Malawi. Pas na zware internationale druk besloot de regering het stel niet verder te vervolgen. Gay Africa zorgt ervoor dat we niet achteloos kunnen toekijken: een belangrijke voorwaarde voor het zetten van stappen en lokaal activisme in Afrika moeten we steunen waar het kan.

Een andere vorm van support is natuurlijk de platformfunctie van Gay Africa. Het programma biedt zwarte LGBT filmmakers, schrijvers en acteurs een belangrijk platform voor een -cinematografische verpakte- boodschap. En hiermee wordt het een belangrijk podium voor emancipatie van zwarte LGBT's. Daarom alle lof voor dit bijzondere en unieke filmprogramma.

Het COC Amsterdam feliciteert Africa In The Picture dan ook met het 10-jarig bestaan van het Gay Africa programma. Er zijn in de wereld van de homo- en lesbische filmfestivals geen of weinig vergelijkbare programma’s met zo’n unieke programmering rondom gay- en zwarte identiteit Het laat zien dat homoseksualiteit en zwarte identiteit wel degelijk samengaan, in weerwil tot wat politieke Afrikaans leiders beweren.

Gay Africa als filmprogramma kan dan ook alleen maar nog sterker worden en gaat een mooie toekomst tegemoet. Hopelijk dat dit ook geldt voor Gay Africa in de context van mensenrechten van Afrikaanse LGBT´s op dat mooie, zinderende continent.